Desk | Gadchiroli

रेशन दुकानातून मिळणाऱ्या धान्याच्या गुणवत्तेबाबत नागरिकांकडून सातत्याने तक्रारी होत असताना आता अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) थेट रेशनच्या धान्याकडे मोर्चा वळवला आहे. रेशनच्या तांदळात खडे, किडे तसेच निकृष्ट दर्जाचे धान्य मिळत असल्याच्या तक्रारींची गंभीर दखल घेत जिल्ह्यात तपासणीची प्रक्रिया सुरू करण्यात येणार आहे. गडचिरोली जिल्ह्यात रेशन दुकानांची संख्या मोठी असून, लाखो नागरिकांना सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेच्या माध्यमातून धान्याचा पुरवठा केला जातो. मात्र, धान्याची गुणवत्ता, साठवणूक आणि वितरण व्यवस्थेबाबत अनेक प्रश्न उपस्थित होत आहेत. काही ठिकाणी धान्यात किडे किंवा खडे आढळत असल्याच्या तक्रारी समोर आल्या आहेत. या पार्श्वभूमीवर जिल्ह्यातील रेशन

दुकानांची तपासणी करून धान्याचे नमुने तपासले जाण्याची शक्यता आहे. धान्याची गुणवत्ता, साठवणुकीची पद्धत, स्वच्छता आणि नागरिकांना दिल्या जाणाऱ्या धान्याचा दर्जा याची पाहणी केली जाणार आहे. विशेष म्हणजे जिल्ह्यातील २ लाख ३९ हजार ४५७ लाभार्थ्यांसाठी तब्बल ३ हजार ५७५ रेशन दुकाने असल्याचे वृत्तात नमूद करण्यात आले आहे. त्यामुळे एवढ्या मोठ्या यंत्रणेवर देखरेख ठेवण्याचे मोठे आव्हान प्रशासनासमोर आहे. ‘धान्य दर्जेदार आहे की नाही?’ यावर प्रश्नचिन्ह रेशनच्या धान्याबाबत तक्रारी करणाऱ्या लाभार्थ्यांचे म्हणणे आहे की, धान्य मिळाल्यानंतर ते स्वच्छ करताना अनेकदा खडे, कचरा किंवा इतर अशुद्ध घटक आढळतात. त्यामुळे गरिबांच्या ताटात जाणारे अन्नच जर निकृष्ट असेल तर त्याचा थेट परिणाम त्यांच्या आरोग्यावर होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. त्यामुळे आता एफडीएची तपासणी किती प्रभावी ठरते आणि दोष आढळलेल्या दुकानांवर नेमकी काय कारवाई होते, याकडे नागरिकांचे लक्ष लागले आहे. रेशन दुकानांची अचानक तपासणी होणार? तपासणीदरम्यान धान्याच्या नमुन्यांची गुणवत्ता, दुकानातील स्वच्छता, धान्याची साठवणूक आणि वितरण प्रक्रिया याची पाहणी केली जाऊ शकते. दोष आढळल्यास संबंधितांवर नियमानुसार कारवाई होण्याची शक्यता आहे. महाराष्ट्रातील अन्न व औषध प्रशासन हे अन्नपदार्थांची गुणवत्ता आणि सुरक्षिततेसाठी नियामक यंत्रणा आहे. अन्नसुरक्षेच्या नियमांचे उल्लंघन आढळल्यास FDAकडून तपासणी, नोटीस, जप्ती किंवा परवाना निलंबनासारखी कारवाई केली जात असल्याची अलीकडील उदाहरणेही आहेत.  आता रेशनच्या धान्यातील ‘खडे-किडे’ प्रकरणात एफडीए नेमका काय खुलासा करते आणि कोणावर कारवाई होते, याकडे गडचिरोलीकरांचे लक्ष लागले आहे.