Desk | Amravati
गणेशोत्सव म्हटला की भक्ती, श्रद्धा, उत्साह आणि सामाजिक एकोप्याचे वातावरण निर्माण होते. मात्र गेल्या काही वर्षांत उत्सवाच्या नावाखाली वाढत चाललेला कर्णकर्कश आवाज आणि डीजेच्या दणदणाटामुळे नागरिकांच्या आरोग्याचा प्रश्न ऐरणीवर आला आहे. याच पार्श्वभूमीवर अमरावती शहरातील सुजाण नागरिकांनी ‘डीजे नको, भक्ती हवी’ अशी भूमिका घेत पारंपरिक पद्धतीने आणि ध्वनिप्रदूषणमुक्त वातावरणात गणेशोत्सव साजरा करण्याची मागणी केली आहे. गणेशोत्सवातील मिरवणुका आणि विविध कार्यक्रमांमध्ये मोठ्या आवाजात डीजे, स्पीकर आणि ध्वनिवर्धकांचा वापर केला जातो. काही ठिकाणी रात्री उशिरापर्यंत सुरू असलेल्या कर्णकर्कश आवाजामुळे ज्येष्ठ नागरिक, लहान मुले, विद्यार्थी तसेच आजारी व्यक्तींना त्रास सहन करावा लागतो. त्यामुळे उत्सवाचा आनंद घेताना इतर नागरिकांच्या आरोग्याचा आणि शांततेचा विचार करण्याची गरज असल्याचे मत व्यक्त केले जात आहे. मोठ्या आवाजाचा मानवी शरीरावर परिणाम होऊ शकतो. सततच्या कर्णकर्कश आवाजामुळे तणाव, चिडचिड, झोपेचा त्रास आणि रक्तदाब वाढण्यासारख्या समस्या निर्माण होऊ शकतात.
हृदयविकाराचा धोका असलेल्या व्यक्तींनी विशेष काळजी घेणे आवश्यक असल्याचे वैद्यकीय क्षेत्रातील तज्ज्ञांचे मत आहे. त्यामुळे धार्मिक उत्सव साजरा करताना ध्वनीची मर्यादा पाळणे ही केवळ कायदेशीर नव्हे, तर सामाजिक जबाबदारीही असल्याचे नागरिकांचे म्हणणे आहे. अमरावतीतील नागरिकांनी डीजेच्या वाढत्या वापराला पर्याय म्हणून ढोल-ताशे, पारंपरिक वाद्ये, भजन, कीर्तन आणि धार्मिक कार्यक्रमांना प्राधान्य देण्याचे आवाहन केले आहे. पारंपरिक वाद्यांच्या माध्यमातून उत्सवाचा उत्साहही कायम राहू शकतो आणि ध्वनिप्रदूषणावरही नियंत्रण ठेवता येऊ शकते, अशी भूमिका मांडण्यात आली आहे. काही नागरिकांच्या मते, गणेशोत्सव हा केवळ मनोरंजनाचा नव्हे तर संस्कृती आणि श्रद्धेचा उत्सव आहे. त्यामुळे मोठ्या आवाजात संगीत वाजवून शक्तिप्रदर्शन करण्याऐवजी सामाजिक संदेश देणारे उपक्रम, रक्तदान शिबिरे, आरोग्य तपासणी, स्वच्छता अभियान आणि पर्यावरणपूरक कार्यक्रम आयोजित करणे अधिक उपयुक्त ठरेल. विद्यार्थ्यांच्या अभ्यासावर आणि नागरिकांच्या दैनंदिन जीवनावर ध्वनिप्रदूषणाचा परिणाम होऊ नये, यासाठी प्रशासनानेही नियमांची प्रभावी अंमलबजावणी करावी, अशी मागणी पुढे येत आहे. उत्सव समित्यांनीही स्वयंशिस्त पाळून ध्वनीची मर्यादा राखावी आणि नागरिकांच्या तक्रारींची दखल घ्यावी, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे. ‘गणपती बाप्पा मोरया’चा जयघोष असावा, मात्र तो इतरांच्या आरोग्याला त्रासदायक ठरू नये, अशी भावना अमरावतीतील सुजाण नागरिक व्यक्त करत आहेत. भक्ती, परंपरा आणि सामाजिक जबाबदारी यांचा समतोल साधत यंदाचा गणेशोत्सव डीजेच्या दणदणाटापेक्षा भक्तीच्या गजरात साजरा करण्याचा संदेश या नागरिकांनी दिला आहे.
