Desk | akola
विदर्भातील दुष्काळाचा विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावरही गंभीर परिणाम; शेतकरी कुटुंबातील मुलांच्या भविष्यावर संकट विदर्भात यंदा दुष्काळाची परिस्थिती गंभीर बनली असून, त्याचा फटका केवळ शेतकऱ्यांच्या शेतीपुरता मर्यादित राहिलेला नाही. दुष्काळामुळे शेतकरी कुटुंबांच्या आर्थिक परिस्थितीवर मोठा परिणाम झाला असून, त्याचा थेट परिणाम मुलांच्या शिक्षणावर, मोठ्या मुलींच्या लग्नावर, घर बांधण्याच्या नियोजनावर आणि कर्ज फेडण्याच्या क्षमतेवर होत असल्याचे चित्र समोर आले आहे. अकोला जिल्ह्यातील दुष्काळग्रस्त भागातील एका शाळेत विद्यार्थ्यांशी संवाद साधल्यानंतर या परिस्थितीची तीव्रता समोर आली. या शाळेतील अनेक विद्यार्थी शेतकरी कुटुंबातील आहेत. शनिवार किंवा सुट्टीच्या दिवशी हे विद्यार्थी आपल्या वडिलांना शेतातील कामात मदत करण्यासाठी जातात. मात्र, यंदा पाऊस कमी झाल्यामुळे शेतातील पिकांची अवस्था चिंताजनक आहे. एका विद्यार्थ्याने सांगितले की, त्यांच्या कुटुंबाकडे चार एकर शेती आहे. मात्र, पुरेसा पाऊस न झाल्यामुळे शेती कोरडी पडली आहे. पिकांमधून उत्पन्न मिळण्याची शक्यता कमी असल्याने वडिलांवर शिक्षणाचा खर्च, मोठ्या बहिणीच्या लग्नाचा खर्च आणि इतर घरगुती जबाबदाऱ्यांचा ताण आहे. दुसऱ्या विद्यार्थ्याने सांगितले की, त्यांच्या कुटुंबाकडे तीन एकर शेती असून यंदा पीक चांगले आलेले नाही. घरात सतत पैशांची चर्चा सुरू असते. घर बांधायचे असले तरी त्यासाठी पैसे नाहीत आणि शेतीतून उत्पन्न मिळत नसल्याने परिस्थिती अधिक कठीण झाली आहे. एका विद्यार्थिनीने सांगितले की, तिच्या दोन बहिणी शाळेत जातात. शाळेच्या खर्चासाठी कधी वडिलांना कोणाकडून पैसे उधार घ्यावे लागतात, तर कधी मुलींना पायी शाळेत जावे लागते. सोयाबीनच्या पिकाला अपेक्षित शेंगा न आल्याने कुटुंबाची आर्थिक अडचण वाढली आहे. दुसऱ्या विद्यार्थ्याने सांगितले की, त्यांच्या दोन एकर शेतीत सोयाबीन आहे. मात्र, पाण्याअभावी पीक वाळून गेले असून सोयाबीनला शेंगाच आलेल्या नाहीत. त्यामुळे शेतीतून उत्पन्न मिळण्याची आशा कमी झाली आहे. या परिस्थितीचा परिणाम विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावरही होत आहे. काही विद्यार्थ्यांनी सांगितले की, घरची आर्थिक परिस्थिती नसल्यामुळे शाळा आणि परीक्षा शुल्क भरणे कठीण जात आहे. त्यामुळे दुष्काळ जाहीर करून विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक शुल्क आणि परीक्षा शुल्क माफ करावे, अशी मागणी विद्यार्थ्यांकडून करण्यात आली आहे. अकोला जिल्ह्यातील या विद्यार्थ्यांच्या चेहऱ्यावर दुष्काळामुळे निर्माण झालेली चिंता स्पष्टपणे दिसून येते. शेतातील पीक हातातून गेल्याने केवळ शेतकरीच नव्हे, तर त्यांच्या मुलांचे शिक्षण आणि भविष्यातील नियोजनही अडचणीत आले आहे. त्यामुळे दुष्काळग्रस्त भागातील शेतकरी कुटुंबांना आर्थिक दिलासा मिळावा आणि विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर त्याचा परिणाम होऊ नये, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
